درگذشت پادشاه فوتبال "پله"، در سن 82 سالگی
برند شخصی پله، پادشاه فوتبال از زمان تولد او (1940) شکل گرفت و پس از مرگ این اسطوره فوتبال (2022) نیز در قالب سفیر جهانی ورزش استمرار داشته و خواهد داشت و به یقین، در قلب و ذهن مخاطبان نفوذ کرده و بهترین اسطوره و سمبل و نماد در حوزه و قلمرو ورزش به ویژه فوتبال در عرصه جهانی به ویژه نسل جوان خواهد درخشید.
این برزیلی در کودکی با پای برهنه فوتبال بازی میکرد و به یک هنرپیشه تبدیل شد که در جهان به عنوان یکی از بهترینها شناخته میشود.
ادسون آرانتس دو ناسیمنتو که با نام پله و یکی از بزرگترین و محبوب ترین فوتبالیست های جهان شناخته می شد، روز پنجشنبه پس از مدت ها مبارزه با سرطان درگذشت. او 82 سال داشت.
پله در سال 1940 در Tres Coracoes در ایالت Minas Gerais به دنیا آمد و در فقر بزرگ شد. پدر و مادرش حتی توان خرید فوتبال را نداشتند. یک جوراب کهنه پر از روزنامه اولین «توپ»ی بود که پاهای جادویی او به آن لگد زد، اما برای او کافی بود تا عاشق بازی شود – و مردم متوجه شوند که او متفاوت است.
مهارت بی بدیل او باعث شد تا او در فینال جام جهانی 1958 دو گل به ثمر برساند تا برزیل را به پیروزی مقابل سوئد برساند. او فقط 17 سال داشت.
پله، که با ابداع عبارت «بازی زیبا» برای اشاره به فوتبال شناخته میشود، در سالهای 1962 و 1970 به برزیل کمک کرد تا جام جهانی را به دست آورد.
علاوه بر مهارت و کاریزما ، عرفان خاصی همیشه شخصیت پادشاه فوتبال را احاطه کرده است.
یکی از جملات معروف او که در آخرین مسابقه ای که در سال 1977 در نیویورک بازی کرد، بیان شد، احترام به کودکان بود و با زبان انگلیسی محدودش، فقط گفت “عشق، عشق، عشق”.
ژائیر بولسونارو، رئیس جمهور مستعفی برزیل، سه روز عزای عمومی برای مردم این کشور در غم مرگ پله اعلام کرد.
مراسم تشییع جنازه او در ورزشگاه ویلا بلمیرو، خارج از سائوپائولو، جایی که پله برخی از بهترین بازی های دوران حرفه ای خود را انجام داد، برگزار خواهد شد. (برگرفته از سایت خبری الجزیره)
پله سفیر برند شخصی در قاب تصویر
پله با نام Edson Arantes do Nascimento در روستای Três Corações در ایالت Minas Gerais برزیل متولد شد. پسر سلست و ژائو راموس، در سال 1940، به نام مخترع توماس ادیسون نامگذاری شد، اگرچه والدینش این نام را اشتباه نوشتند.
پدرش که به نام دوندینیو شهرت داشت، فوتبالیستی با استعداد بود و به امید آخرین شوت برای شکوه، خانواده را به بائورو، یک شهر راه آهن در ایالت سائوپائولو برد. آسیب دیدگی زانو به زندگی حرفه ای او پایان داد و خانواده در فقر فرو رفت. پله از هفت سالگی به عنوان یک پسر براق کفش پاره وقت کار می کرد. سلست که غذا را در اینجا سرو می کرد، قاطعانه بود که پسرش راه ژوائو را دنبال نمی کند، اما زمانی که او نوجوان بود، پیشاهنگان باشگاه های بزرگ ریودوژانیرو و سائوپائولو در را می زدند.
شهرت پله تقریباً از لحظه ای که او در جام جهانی 1958 به عنوان جوان ترین فوتبالیستی که در این تورنمنت بازی کرده بود، شروع به رشد کرد. اگرچه او دو بازی اول را به دلیل مصدومیت از دست داد، اعضای ارشد تیم برزیل از سرمربی تیم خواستند تا در آخرین بازی گروهی مقابل اتحاد جماهیر شوروی با پله و گارینشا بازی کند. هر دو در اولین سه دقیقه مست کننده مسابقه به تیر دروازه زدند و برزیل با فضیلتی بازی کرد که خبر از ورود آنها به عنوان نیروی غالب و مقاومت ناپذیر در فوتبال جهان داد.
پله پس از به ثمر رساندن گل پنجم برزیل در فینال جام جهانی مقابل سوئد در سال 1958، دستانش را به نشانه پیروزی تکان می دهد. پله در زندگی نامه خود نوشت: “بازی پایانی یک سانتر بلند بود: من از دو مدافع پیشی گرفتم، توپ را با سر لمس کردم و آن را تماشا کردم. با حلقه زدن به گوشه دروازه، گل پنجم برزیل و دومین گل من در مسابقه. قرار بود قهرمان جهان شویم. بعد یکدفعه جلوی دروازه از حال رفتم. گارینچا آمد و پاهایم را برداشت تا خون را به سرم برگرداند. وقتی به خودم آمدم، بازی دیگر تمام شده بود. من غرق در احساسات شدم.»
پله پس از پیروزی 5-2 برزیل در جام جهانی 1958 بر روی شانه دروازه بان گیلمار دوس سانتوس نئوس گریه می کند. پله همچنین نوشت: “اولین افکار من در مورد خانواده ام بود. آیا آنها می دانستند که ما قهرمان شدیم؟ میخواستم با پدر و مادرم صحبت کنم، اما تلفن نبود، بنابراین مدام میگفتم: “باید به پدرم بگویم، باید به پدرم بگویم.” من فقط در روزهای بعد با استفاده از رادیو بین المللی توانستم با او صحبت کنم. یادم میآید که گفتم: “مرا با پادشاه سوئد دیدی؟” به پایان رسید، و من با پادشاه دست دادم. بر فراز.’ از آن زمان تا به حال همه چیز خیلی پیشرفت کرده است.»
پله پس از پیروزی 5-2 برزیل در جام جهانی 1958 بر روی شانه دروازه بان گیلمار دوس سانتوس نئوس گریه می کند. پله همچنین نوشت: “اولین افکار من در مورد خانواده ام بود. آیا آنها می دانستند که ما قهرمان شدیم؟ میخواستم با پدر و مادرم صحبت کنم، اما تلفن نبود، بنابراین مدام میگفتم: “باید به پدرم بگویم، باید به پدرم بگویم.” من فقط در روزهای بعد با استفاده از رادیو بین المللی توانستم با او صحبت کنم. یادم میآید که گفتم: “مرا با پادشاه سوئد دیدی؟” به پایان رسید، و من با پادشاه دست دادم. بر فراز.’ از آن زمان تا به حال همه چیز خیلی پیشرفت کرده است.»
سال های اوج پله هنوز در راه بود. پله دارای ترکیبی از ورزش عالی، مهارت و بینش تاکتیکی بود. او می توانست 100 متر را در 11 ثانیه بدود، با هر دو پا شوت بزند و از بلندقدترین مدافعان پیشی بگیرد. باشگاههای ثروتمند ایتالیایی تلاش کردند تا او را از برزیل دور کنند و مبلغ یک میلیون دلار را برای امضای او به باشگاهش، سانتوس، پیشنهاد کردند. اما در سال 1961، ژانیو کوادروس، رئیس جمهور برزیل، پله را یک “گنجینه ملی غیرقابل صادرات” اعلام کرد و اطمینان حاصل کرد که او تقریباً دو دهه در باشگاه باقی خواهد ماند. او در یک بازی دوستانه بین مالمو و برزیل در سال 1960 در حال دویدن با توپ است.
سانتوس که مشتاق است از جذابیت های پله در گیشه پول به دست آورد – و حقوق نجومی او را بپردازد – برنامه بی امان مسابقات نمایشگاهی را در ده ها کشور در چهار قاره آغاز کرد. تا زمانی که پله در دومین جام جهانی خود در شیلی در سال 1962 ظاهر شد، 426 بازی انجام داده و 488 گل برای باشگاه و کشور به ثمر رسانده بود. او با مصدومیت کشاله ران وارد زمین شد که در بازی دوم شعله ور شد و او را از ادامه مسابقات محروم کرد.
در غیاب پله، برزیل به رهبری گارینشا برای دومین بار پیاپی قهرمان جام جهانی شد. پله پس از پیروزی 3-1 برزیل در فینال مقابل چکسلواکی در حالی که آماریلدو را در آغوش گرفته است، تصویر شده است.
پنج ماه قبل از جام جهانی 1966 انگلستان، پله با روزمری دوس ریس چولبی در سانتوس برزیل ازدواج کرد. در اینجا آنها در ماه عسل خود از میدان سنت پیتر در رم بازدید می کنند. آنها با پاپ پل ششم مخاطب خصوصی داشتند.
اتوبوس تیم برزیل در حالی که تیم را حمل می کند، از جمله پله (نفر سوم از چپ)، دور از زمین تمرین خیابان برومویچ بولتون واندررز در 8 ژوئیه 1966 نشان داده شده است. برزیل انتظار داشت در ورزشگاه بورندن پارک بولتون در طول جام جهانی 1966 تمرین کند، اما اینطور شد. فصل بسته و زمین آماده نبود. پس از بحث و گفتگو، آنها استفاده از زمین خیابان برومویچ را پذیرفتند با این قید که می توانند از امکانات پزشکی در پارک بورندن استفاده کنند و همچنین باید بعد از آموزش به جای چای، کوکاکولا سرو شود.
پله مصدوم از گودیسون پارک دور شد و برزیل در جام جهانی 3-1 مقابل پرتغال شکست خورد. مدافعان بلغارستان و پرتغال بارها پله را از ناحیه زانو هک کردند. او از مسابقات خارج شد و با عصبانیت از عدم حمایت داوران، قول داد که آخرین جام جهانی خود را بازی کرده است. چهار سال بعد، با آگاهی کامل از جایگاه خود در تاریخ و با نکته ای برای اثبات، نظر خود را تغییر داده بود.
تا سال 1969، پله ادعا می کرد که 1000 گل در فوتبال داخلی و بین المللی به ثمر رسانده است. بسیاری از گلهای او در بازیهای دوستانه یا نمایشگاهی به ثمر رسید، با این حال چنین بازیهایی در آن زمان اهمیت بسیار بیشتری داشتند. تعداد دقیق گلهایی که او تا زمان بازنشستگی نهاییاش در سال 1977 به ثمر رساند، مورد مناقشه است – اکثر آنها روی 1279 گل حرفهای در 1363 بازی اتفاق نظر دارند که 757 گل از این تعداد در بازیهای رسمی به ثمر رسیده است.
شاید مشهورترین عکس پله در جام جهانی در سال 1970 گرفته شده باشد، زمانی که او پیراهن های خود را با بابی مور انگلیسی پس از بازی گروهی آنها در استادیو جالیسکو در گوادالاخارا رد و بدل کرد. برزیل با گل ژایرزینیو بازی را 1-0 برد. این هم زمانی بود که گوردون بنکس، دروازه بان انگلیس به طور معجزه آسایی ضربه سر پله را با پنجه زدن به تیرک دروازه دفع کرد.
جام جهانی 1970 اولین جام جهانی بود که توسط مخاطبان تلویزیونی جهانی تماشا شد. همچنین اولین باری بود که به صورت رنگی پخش شد و در آفتاب درخشان مکزیک، پیراهنهای طلایی و شورت آبی کبالتی برزیل، جهان تماشاگر را خیره کرد. آنها برای سومین بار با بازی فوتبالی با چنین تخیلی و هیجان انگیز قهرمان مسابقات شدند که به عنوان یکی از نشانه های پر آب در تاریخ ورزش محسوب می شود. این تصویر نشان می دهد که پله گل خود را جشن می گیرد، اولین گلی که در دیدار فینال با نتیجه 4-1 مقابل ایتالیا به پایان رسید، در دقیقه 18.
پله پس از به ثمر رساندن اولین گل در فینال جام جهانی 1970 مقابل ایتالیا در ورزشگاه آزتکا در مکزیکو سیتی، با ژایرزینیو جشن می گیرد. [ این عنوان در 30 دسامبر 2022 اصلاح شد. نسخه قبلی گفته بود که این دو بازیکن در حال جشن گرفتن پیروزی 1970 بودند ]
پله پس از قهرمانی در جام جهانی 1970 از زمین ورزشگاه آزتکا خارج شد. هنر فوتبال پرحاشیه و مشخصا برزیلی ثابت کرد که می توان با بازی با جوی دو ویو برنده شد و پله قوی ترین نماد این جشن ورزشی بود. پس از فینال جام جهانی 1970، او احتمالاً مشهورترین مرد در ورزش جهان بود، و تنها محمد علی بود که فوراً قابل تشخیص و بت جهانی بود.
پله پنج بازی دیگر برای برزیل انجام داد اما از بازنشستگی بین المللی برای جام جهانی 1974 خودداری کرد. سرمربی برزیل، ماریو زاگالو، هسته تیم باشکوه سال 1970 خود را از دست داده بود و از پله می خواست نظرش را تغییر دهد. این بازیکن متوجه شد که اوج خود را پشت سر گذاشته است و در این مرحله از زندگی، پول از فوتبال سخت تر شده بود. در نتیجه قضاوت بد و توصیه های مشکوک، او دو بار ثروت خود را از دست داد و تقریباً ورشکست شد. در اینجا، پله بوسه ای از دخترش کلی کریستینا دریافت می کند.
او آخرین بازی خود را برای سانتوس در اکتبر 1974 انجام داد، اما در حالی که ابرهای مالی همچنان بر سر او بود، چند ماه بعد پس از دریافت پیشنهادی که نمی توانست رد کند، از بازنشستگی خارج شد. در میان حیرت طرفداران فوتبال، به ویژه در برزیل، او برای بازی برای نیویورک کاسموس در لیگ نوپای فوتبال آمریکای شمالی رفت. آنها به او 7 میلیون دلار برای سه سال به عنوان بازیکن، به اضافه سه سال دیگر به عنوان “سفیر حسن نیت” به او پرداخت کردند. در اینجا او به همراه روزمری از رئیس جمهور نیکسون در کاخ سفید دیدن می کند.
پله در طول سه فصل، 65 گل در 111 بازی برای نیویورک کاسموس به ثمر رساند و آنها را به قهرمانی آمریکا در سال 1977 رساند. این تیم به یک حضور تجاری بزرگ تبدیل شد و به طور مرتب استادیوم 60000 نفری خود را فروخت.
پله بهعنوان یکی از اولین فوتبالیستهایی که ارزش تجاری او را تشخیص داد، اغلب نام او را تایید میکرد و با زندگینامهنویسان متعددی همکاری میکرد. او همچنین با سیلوستر استالونه در فیلم فرار به سوی پیروزی در سال 1981 ظاهر شد. اوج کلاسیک جان هیوستون مسلماً دقیق ترین قسمت های بازی در تاریخ فوتبال سینمایی را به تصویر می کشد. مایکل کین برای یک فوتبالیست کهنه کار در کنار بابی مور، مایک سامربی، راسل عثمان و جان وارک دوبله شده بسیار خوب عمل کرد، در حالی که اوسی آردیلس و پله به اسرای جنگی متفقین کاریزما اضافه کردند.
پله از تماشای قهرمانی برزیل در جام جهانی دوباره در سال 2002 با رهبری رونالدو لذت برد. او آماده بود تا به تیم تبریک بگوید که آنها در ورزشگاه یوکوهاما ژاپن 2-0 آلمان را شکست دادند.
اگرچه پله هرگز عضو یک حزب سیاسی نبود، اما در سال 1995 به عنوان وزیر ورزش برزیل منصوب شد و تا سال 1998، سالی که قانون پله توسط کنگره تصویب شد، در این سمت خدمت کرد. هدف اصیل آن پاکسازی بدنههای فوتبالی بهشدت آشفته و فاسد کشور و دادن آزادی حرکت بیشتر به بازیکنان بود، اگرچه این لایحه قبل و بعد از انتشار به شدت کاهش یافت. در اینجا پله در مراسم افتتاحیه زمین فوتبال نصب شده در Mineira favela در ریودوژانیرو در سال 2014 با کودکان صحبت می کند.
پله در سالهای آخر عمرش به طور مکرر به بیمارستان مراجعه میکرد. او در سال 2019 عمل جراحی پروستات انجام داد و در سال 2021 یک تومور از روده بزرگش خارج شد، پس از آن دخترش او را “قوی و سرسخت” توصیف کرد.
محسن کامرانی مدرس برند شخصی
کارشناس حوزه برندسازی و شخصیت برند
